Skanwiki/Utvalgte artikler/June, 2007

From Meta, a Wikimedia project coordination wiki
Jump to navigation Jump to search

Veke 22, 2007 (28. mai – 3. juni)[edit]

svensk

Dag Hammarskjöld, född 1905, var en svensk diplomat och FN:s generalsekreterare från 1953 till sin död i en flygolycka 1961 i nuvarande Zambia. Hammarskjöld tilldelades Nobels fredspris 1961 postumt.
redigera - från svensk - diskussion - til dansk - til bokmål - til nynorsk


dansk

Skanwiki/Ugens artikel/Uge 22, 2007
redigér - fra dansk - diskussion - til bokmål - til nynorsk


bokmål

Skanwiki/Ukens artikkel/Uke 22, 2007
rediger - fra bokmål - diskusjon - til dansk - til nynorsk


nynorsk
Dogg på gras.

Dogg er vassdropar som oppstår på lekamar i naturen om morgonen eller kvelden. Når bakken vert avkjølt ved varmeutstråling fører dette til at lufta like over bakken òg blir avkjølt. Dermed kan lufta verte metta og vassdamp kondenserer til små vassdropar på små lekamar som grasstrå og blad. Viss temperaturen er låg nok, kan dogget verte til is. Dette vert kalla rim eller rimfrost.

Sidan dogg er avhengig av overflatetemperaturen for å oppstå, vil det som regel oppstå på flater som ikkje får tilført mykje varme frå lågare jordlag, slik som gras og løv, rekkverk, biltak og bruer. I gresk mytologi er Ersa gudinna for dogg. Les meir…

Førre tre veker: Slemmestad - Bunad - Atrieseptumdefekt


endre - fra nynorsk - diskusjon - til dansk - til bokmål


Veke 23, 2007 (4. – 10. juni)[edit]

svensk
Lee Kuan Yew

Lee Kuan Yew var den första premiärministern i republiken Singapore från 1959 till 1990. Sedan han avgick från ämbetet har Lee fortsatt att vara en av de mest inflytelserika politikerna i Singapore. Han har ofta fått äran för att vara arkitekten bakom Singapores nuvarande välstånd. Under hans tid vid makten växte Singapore från ett u-land till ett modernt utvecklat land.
redigera - från svensk - diskussion - til dansk - til bokmål - til nynorsk


dansk

Skanwiki/Ugens artikel/Uge 23, 2007
redigér - fra dansk - diskussion - til bokmål - til nynorsk


bokmål

Skanwiki/Ukens artikkel/Uke 23, 2007
rediger - fra bokmål - diskusjon - til dansk - til nynorsk


nynorsk
Det portugisiske imperiet under João III

Det portugisiske imperiet var det første verdsomspennande imperiet i historia, og det eldste og mest langvarige av dei vest-europeiske kolonirikene. Imperiet varte frå 1415 til 1999. Det var tilknytinga til havet som gjorde at kongedømmet kunne erobre Ceuta i 1415 og utforske Atlanterhavet tidleg på 1400-talet. Henrik sjøfararen grunnla ein sjøfartsskule i Sagres, og dette fostra nyvinningar som karavellen i tillegg til at den portugisiske kartografien vart vidareutvikla. Hundre år seinare vart målet nådd om å finne ei sjørute til India, og Portugal byrja å ekspandere utover i verda. Dei berømte oppdagarane Bartolomeu Dias, Vasco da Gama og Magellan var portugisarar, sjølv om den sistnemnde seglde for den spanske krona, som var Portugal sin konkurrent innan sjøfart etter 1492.

Imperiet var avgrensa til ei samling av små men godt vakta utpostar langs kysten, på grunn av Portugal si tynne befolkning og litle omstrekning. Det oversjøiske portugisiske imperiet fekk ein endeleg slutt då Portugal overleverte Macau over til Kina i 1999, sjølv om Aust-Timor var eit de jure portugisisk territorium fram til det vart uavhengig i 2002. Imperiet har fått ein kulturell arvtakar gjennom Samveldet av portugisisktalande statar, CPLP. Les meir…
endre - fra nynorsk - diskusjon - til dansk - til bokmål


Veke 24, 2007 (11. – 17. juni)[edit]

svensk
Medeltida bankett, detalj från Bayeuxtapeten

Medeltidens mat, handlar om matvanorna hos de olika europeiska kulturerna under medeltiden. Under denna period etablerades många nya vanor inom kosthållning och matlagning över hela Europa och många av dessa lade grunden för de moderna europeiska köken. Bröd var det vanligaste livsmedlet i alla samhällklasser och fanns med vid så gott som varje måltid. Spannmålen dominerade även i form av gröt, välling och pasta.
redigera - från svensk - diskussion - til dansk - til bokmål - til nynorsk


dansk

Skanwiki/Ugens artikel/Uge 24, 2007
redigér - fra dansk - diskussion - til bokmål - til nynorsk


bokmål

Skanwiki/Ukens artikkel/Uke 24, 2007
rediger - fra bokmål - diskusjon - til dansk - til nynorsk


nynorsk
Eigeroy lighthouse.jpg

Eigerøy fyrstasjon er eit kystfyr på den vesle øya Midbrø ved Eigerøy i Eigersund kommune i Dalane i Rogaland. Stasjonen vart oppretta i 1854 og var den fyrste i landet med fyrtårn i støypejarn. Stasjonen vart automatisert og avfolka i 1989.

Tårnet er eit raudt jarntårn med eit kvitmåla belte. Det reiser seg 32,9 meter til ei høgt på totalt 46,5 meter over havet. Innvendig er det 134 trappetrinn frå sokkelen opp til lykthuset på tårnet. Lyskjelda gjev tre blinkar med rundtlysande kvitt lys kvart 30. sekund. Fyrlinsa er av første orden, med ei lysstyrke på 3 905 000 candela, og ei lysvidde på 18,8 nautiske mil. Eigerøy fyrstasjon er framleis rekna å vere eit lyssterkt fyr. Les meir…
endre - fra nynorsk - diskusjon - til dansk - til bokmål


Veke 25, 2007 (18. – 24. juni)[edit]

svensk
Vårfrukyrkan, Skänninge, södra sidan, juni 2005.jpg

Vårfrukyrkan är en kyrkobyggnad i Skänninge, Skänninge-Allhelgona församling i Östergötland. Den ligger 8 kilometer norr om Mjölby och tillhör Linköpings stift. Kyrkan invigdes år 1306, helgad åt jungfru Maria och kallades därför Vårfrukyrkan. Les mer..
redigera - från svensk - diskussion - til dansk - til bokmål - til nynorsk


dansk

Skanwiki/Ugens artikel/Uge 25, 2007
redigér - fra dansk - diskussion - til bokmål - til nynorsk


bokmål

Skanwiki/Ukens artikkel/Uke 25, 2007
rediger - fra bokmål - diskusjon - til dansk - til nynorsk


nynorsk
Sayid Qutb sketch.png

Sayyid Qutb (9. oktober 1906–29. august 1966) var ein egyptisk, muslimsk tenkjar som frå 1940-åra vart ein av hovudpersonane i den egyptiske organisasjonen Det muslimske brorskapet. Synet hans hadde vidfemnande og djuptgåande verknad og vert i dag sett på som ein del av den grunnleggjande ideologien bak islamismen, og det har eggja mange fundamentalistiske rørsler. Han er kjend som «mannen bak idéane som ville skape Al-Qaida».

Dei viktigaste bøkene han skreiv er Sosial rettferd i islam, I skuggen åt Koranen og Milestolpar på vegen. Qutb meinte at Vesten stod for materialisme, medan Austen hadde eit meir åndrikt syn. I 1966 vart han dømt skuldig i samansverjing mot Egypt og vart gjeven dødsdom.

Dauden gjorde Qutb enno meir mektig. Tankane hans, og særleg dei i Milstolpar.., vekte ein generasjon radikale, både fredelege og opprørske. Det er mange som hevdar at Qutb sjølv ikkje stødde terrorisme. Den engelske omsetjaren av I Koranen sin skugge seier at han sjølv høyrde Qutb eggja radikale ungdom til å velja fredelege vegar. Les meir…
endre - fra nynorsk - diskusjon - til dansk - til bokmål


Veke 26, 2007 (25. juni – 1. juli)[edit]

svensk
CristobalColon.jpg

Christofer Columbus, född 1451 i Genua, Italien, var en genovesisk upptäckare och köpman som på den spanske kungens uppdrag korsade Atlanten och nådde Amerika år 1492. Han sökte egentligen en västlig rutt till Indien i Asien och trodde att han funnit den. Upptäckten markerar början av den europeiska koloniseringen av Amerika.
redigera - från svensk - diskussion - til dansk - til bokmål - til nynorsk


dansk

Skanwiki/Ugens artikel/Uge 26, 2007
redigér - fra dansk - diskussion - til bokmål - til nynorsk


bokmål

Skanwiki/Ukens artikkel/Uke 26, 2007
rediger - fra bokmål - diskusjon - til dansk - til nynorsk


nynorsk

Charles Parker Jr. (29. august 1920 – 12. mars 1955) var ein jazzsaksofonist og -komponist, og er rekna for å vere mellom dei fremste musikalske nyskaparane i det 20. hundreåret. Parker fekk tidleg aukenamnet Yardbird, seinare korta ned til Bird. Mange kallar Parker faren til moderne jazz; dei fleste seriøse jazzmusikarar etter han har på eit tidspunkt i utviklinga studert Parker sin innfallsvinkel til melodi og harmoni og teke opp i seg noko av stilen hans. Parker er opphavet til ei rekkje standardlåtar, som «Donna Lee», «Anthropology» og «Blues For Alice».

Charles Parker Jr. døydde i 1955, 35 år gammal, som ei følgje av heroin-misbruk. Hans tidlege død medverka til myten rundt han, og ei legende er at «Bird lever» («Bird Lives»). I 1998 regisserte Clint Eastwood den biografiske filmen «Bird». Les meir…
endre - fra nynorsk - diskusjon - til dansk - til bokmål