Правозастапничка комисија

This page is a translated version of the page Ombuds commission and the translation is 57% complete.

Outdated translations are marked like this.

Од правни и безбедносни причини, Фондацијата Викимедија одлучи да бара двочинителска заверка (2FA) за оваа улога.

	За комисијата — Поднесете жалба — Пишете ѝ на комисијата — Разговарајте за правозастапниците
	Activity reports: 2024 • 2023 • 2022 • Earlier Published decisions

Правозастапничката комисија во име на Одборот на доверители разгледува жалби за прекршувања на Правилата за заштита на лични податоци, Правилата за пристап до нејавни лични податоци, правилата за проверувачи и правилата за притајување на било кој Викимедиин проект. Комисијата воедно ги иследува месните правила или насоки за проверка и притајување со глобалните правила за истите.

As a global community body, they will not investigate compliance with a requirement imposed by local community policies additionally to the requirements of global policy. They can investigate whether the terms of local CheckUser or Oversight policies or guidelines comply with the global CheckUser and Oversight policies. Local policies are permitted to go further than global policy in protecting user privacy, but not to opt out of global policy in any way.

The Commission are not an appeal body for local or global administrative actions, such as blocks, locks, and bans. Where those have been based on checkuser or oversight information, the initial checkuser or oversight action can be investigated, but the subsequent block or other result should be referred to other global or local bodies.

Задачи

Покрај официјалното иследување, комисијата посредува помеѓу жалителот и одговорниот (обично проверувач , притајувач, бирократ , администратор или арбитражна комисија ). Кога е правно неопходно, правозастапникот ќе му помага на на Генералниот совет, Извршниот директор или одборот во справувањето со тој случај.

Кога случајот е спорен, правобранителот ќе биде одговорен да ги подучи проверувачите и другите за правилата за лични податоци на Фондацијата. Кога Правилата за лични поатоци, Правилата за пристап до нејавни информации, проверувањето или притајувањето ќе бидат прекршени, правобранителската комисија треба да даде извештај до Извршниот директор или назначен член на персоналот, и да препорача мерки (како на пр. одземање на пристап до алатките). Покрај тоа, комисијата може да предложи соодветни измени во правилата или програмот.

Неутралност

Иследувањето на правозастапниците треба да се извршува на начин определен од нив за да се обезбеди праведност и непристрастност. Како општа водилка, најдобро е правозастапникот што е можно повеќе да избегнува судири на интереси, особено избегнувајќи ја реутинската употреба на проверувачкиот и притајувачкиот пристап, и да не работи на проблеми кои се случуваат на проекти каде тој е мошне активен уредник. Меѓутоа, проблемите што ѝ се излагаат на комисијата се сложени, а воедно јазикот и културата на различните проекти може да претставува пречка за оние вон проектот. Затоа, начинот на кој комисијата ќе ги иследува жалбите е оставен на наоѓањето на нејзините назначени членови.

Состав

Членовите на правозастапничката комисија ги бираат службеници на Фондацијата Викимедија од редовите на Викимедиината заедница. Секоја година на почетокот на октомври се објавува повик за доброволци на поштенскиот список Wikimedia-L и разговорната страница на ова правило, како и други проектни форуми, кајшто е прикладно. Тие се назначуваат (доколку се согласат) за период од околу две години (една година пред комисијата од 2023–25 г). Може да биде назначен и еден или повеќе членови-заменици без право на глас. Освен тоа, може да се назначи и надзорник-набљудувач кој би служел заедно со правозастапниците.

Тековни членови

User	Home wiki(s)	Language spoken	IRC nick	Term expires
Ameisenigel (CA)	dewiki, wikidatawiki	de, en-4, nds-2, fr-1, tlh-1	`Ameisenigel`	2028
Arcticocean (CA)	enwiki	en, sco-3, es-2, gd-1		2028
Chinmayee Mishra (CA)				2028
Faendalimas (CA) *	wikispecies	en, pt-3, it-2, fr-1	`faendalimas`	2028
Jnanaranjan sahu (CA)	orwiki		`gyan`	2028
Mehman (CA)	kawiki	tr-N, en-3, ka-N, az-N, ru-N		2028
MrJaroslavik (CA)	cswiki	cs-N, en-3, sk-3		2028
Mykola7 (CA) ‡	ukwiki	uk-N, en-2, de-1, pl-1, ru-4		2027
Nehaoua (CA)	arwiki, frwiki	ar-n, fr-4, en-2		2028
Revi C. (CA)	kowiki, commonswiki, metawiki	ko, en-3	`revi`	2027
RoySmith (CA)	enwiki	en	`roy649`	2028
Teles (CA) †	ptwiki	pt, en-3, es-2	`Teles`	2027
Zafer (CA)	trwiki	tr, en-3, az-2, ru-1, kk-1		2027

† Advisory member; ‡ Steward-Observer; * Chair, terms expire in February of listed year

За претходните членови, погл. тука.

Погл. и автоматски создадениот список. This list is generated from the global ombudsman user group. This grants commission members the following rights on all Wikimedia wikis:

List of global user rights (click to expand or collapse)

**User rights currently assigned to the ombuds global group**
	Right	Description	Notes
1	abusefilter-log	Преглед на дневникот на злоупотреби	Normally part of the autoconfirmed user group or granted to all users
2	abusefilter-view	Преглед на филтрите за злоупотреба
3	abusefilter-access-protected-vars	Гледање и создавање на филтри што користат заштитени променливи	Governed by local policies where they exist, otherwise part of the sysop user group
4	abusefilter-log-detail	Прегледување на поединости во записите од дневникот на злоупотреби
5	checkuser-temporary-account	Гледање на IP-адреси користени од привремени сметки
6	ipinfo	Добивање на информации за IP-адреси од преработки или дневнички ставки
7	abusefilter-log-private	Преглед на дневнички записи за филтри на злоупотреба означени како лични	Normally part of the sysop user group
8	abusefilter-view-private	Прегледување на филтри за злоупотреби означени како лични
9	browsearchive	Пребарување на избришани страници
10	checkuser-temporary-account-auto-reveal	Автоматски откривање на IP-адреси на привремени сметки
11	deletedhistory	Прегледување на избришани записи во историја, без придружниот текст
12	deletedtext	Прегледување на избришан текст и промени помеѓу избришани преработки
13	ipinfo-view-full	Пристап до целосен преглед на IP-информации приложени кон преработки или дневнички ставки
14	abusefilter-hidden-log	Прегледување на скриени записи во дневникот на злоупотреби	Part of the oversight user group
15	suppressionlog	Гледање на лични дневници
16	viewsuppressed	Преглед на преработки скриени од било кој корисник
17	abusefilter-privatedetails	Прегледување на лични податоци во дневникот на злоупотреби	Part of the checkuser user group
18	abusefilter-privatedetails-log	Преглед на пристап до лични дневнички податоци од Филтерот на злоупотреби
19	abusefilter-protected-vars-log	Гледање на дневници поврзани со пристап до заштитени променливи вредности
20	checkuser	Проверување на корисничка IP-адреса и други информации
21	checkuser-log	Гледање дневник на проверување на корисник
22	checkuser-suggested-investigations	Обработка на предложени иследувања за проверка на корисник
23	checkuser-temporary-account-log	Преглед на дневникот на пристапи на IP-адреси на привремени сметки
24	ipinfo-view-log	Преглед на записник на сите кои погледале информации за IP
25	checkuser-temporary-account-no-preference	Гледање на IP-адреси користени од привремени сметки без потреба да се вклучи поставка	Part of the checkuser and oversight user groups

Жалби

Жалбите кон правозастапничката комисија се доставаат на следниве начини (по можност на јазик што го говори барем еден од нејзините членови):

Со овој образец: Special:Contact/ombudscommission
Пишете тука: Special:EmailUser/Ombuds commission

Двата начина обраќање ќе бидат испратени како писмо до поштенскиот список на правозастапниците.

Следете ги следниве напатствија кога поднесувате жалба до комисијата:

Бидете кратки: Долгите писма и непотребните информации ѝ одматаат на комисијата во благовремената обработката на случајот.
Бидете објективни: Избегнувајте жалби засновани на претпоставки или субјективни судови.
Доставете докази: Доставете ни врски „разл“ и/или трајни врски кога тоа е возможно.
Бидете конкретни: Укажете кој дел од кое правило го сметате за нарушен.
Известете нè ако вашето вики има Арбитражен комитет (или сличен) и дали сте се обратиле таму (или сте се послужиле со друга постапка за решавање спорови која е вообичаена во вашата заедница) пред да го доставите случајот пред правозастапничката комисија. Дајте врска до релевантната страница на случајот, ако ја има.

Обработка/Извештаи

Случаите кои ни се доставуваат ќе бидат обработени на следниов начин:

Потврда за барањето: На барателот ќе му испратиме известување со потврда, како и други информации ако биде потребно.
Делокруг: Ако барањето е во делокругот на правозастапничката комисија, ние ќе прејдеме на иследување, а во спротивно ќе го одбиеме барањето и ќе се обидеме да ве насочиме на подобро место за помош со вашиот конкретен проблем.
Иследување: Ќе направиме сè што е неопходно за да утврдиме дали имало прекршок на правилата, непридржување или спротиставеност на месните правила со глобалните.
Исход: На барателот ќе му го соопштиме исходот од иследувањето, и доколку навистина имало прекршок на правилата за лични податоци, ќе го известиме иследуваниот корисник. Ако е потребно ќе го известиме и Одборот на доверители и ако е потребно на иследуваниот ќе му ги одземеме правата поради сторениот прекршок.

Past decisions

Where the Commission has reached a decision which has significance for the wider community, it may publish it publicly. The decisions currently published are:

IP block exemptions (2016/42).
Disclosure of information (2019/125) (2019/122) (2019/121) (2019/138) – this decision outlined the circumstances where a checkuser may disclose information they have obtained through their privileged access.
Functionaries banned on other projects (2024/230) – dealing with a scenario where a volunteer banned from one wiki (or otherwise becoming untrusted) continues to have access rights on another wiki.
French Wikipedia Nominations Committee (2019/129) (2020/160) (2021/173).
Temporary Accounts
Advice to Checkusers

Reference numbers (in brackets) are given for the convenience of commissioners – they are the internal reference numbers of the case which led to the decision. Some published decisions will resolve several cases.